HAWARDENGÛBAS | Terora leşkerî, çandî û civakî ya Dewleta Tirk

Tirk piştî ku di sala 1923’ê de komara xwe avakirin, peyvên “Kurd” û “Kurdistan” qedexe kirin. Li şuna wan dest bi bikaranîna navên “Tirkên Çiyayî” û “Şark-Rojhilat” kirin. Ji destpêke de Komara Tirkan li ser vê esasê hate avakirin.

Di maweya 80 salê de gelê Kurd beramberî hemû hewlên zordarî û çewsandinê re rûbirû ma. Di destpêka salên 80an de li Kurdistana bakur û Tirkîyê cunteya leşkerî hat ser hukm. Bi hezaran Kurd hatin girtin û kuştin. Zilm û zordarîyên nedîtî li ser gel pêk anîn. Gelê Kurd bi her avahî ji cunteya leşkerîya 12 Îlon 1980an jî para xwe girt û qedexe û zordestiyên nû bi yasayan hat garantîkirin.

Li Tirkiyê her çiqas partiyên curbecur dibin hikumet jî desthilatdarî hertim di destê generalan de ye. Dijminê doza netewa kurd jî yê herî xedar jî generalên kemalîst yên faşîst in.

Bi taybetî arteşa Tirk bi her avayî bo "têkoşîna bi milletê Kurd re" tê mezin kirin. Wekî mînak tenê di navbera salên 1980 û 1999 de 12 milyar dolar tenê bo kirîna çek hatiye xerckirin.

Li Bakurê Kurdistanê 80 sal bi taybetî piştî salên 80î bi avayekî stratejîk ji gelek hêlan ve teroreke bênavber hat cêbecekirin. Terora dewleta Tirk bi taybetî bi qenalên Artêşa Tirk ,milên dewleta kûr -wek mafya û rêxistinên veşartî-,hin eşîrên esl-Kurd, hin rexistinên ku bi navê "Kurdistanê" hatine avakirin û bi rêbazên cûrbecûr tên meşandin.

Teror ne tenê bi wateya xwe yê ferhengê "tirsandina bi karên xirab û kuştinê" nîne. Teror tenê bi bombe û êrîşan pêk nayê. Serobin kirin û zirar dayîna hemû nirxên neteweyî, civakî, çandî, dîrokî, sîyasî, ehleqî û hiquqî jî cûreyên terorê ne.

Di dîroka hemû welatan de teror û zordarî bi avayekê tê bikaranîn. Her dewlet û herêm ji serdemên cûda derbas dibin. Heta hin dewlet rexistinên xwe yên terorist jî, bo kontrol kirina gel û hin rexistinên din avadikin. Gelek caran di vê rewşê de berjewendîyên hêzên kûr heye. Lê dawî dawîyê di vê dewletê de pergaleke nûjen û demokratîk tê avakirin. Bes têkîlîya teror û berjewendî her tim bi şiklekî berdewam dike û wê bike jî. Îroroj terora ku dewleta Tirk dimeşîne ne terorekî ji pewîstîya bûyerên serdemî derketiye holê. Bingeha Dewleta Tirk ser "xeletî" û "tirsînê" hatiye avakirin. Xeletî ewe ku hebûna neteweya Kurd ji destpêkê ve hatiye redkirin.Tirs jî eşkere bûyîna vê xeletîyê ye. Dewleta Tirk bi hemû hêza xwe vê çewtiya xwe diparêze.Di vê navberê de gelek hêz û grup jî di bin navê "parastina yekîtîya Tirkîye" de bo berjewendîya xwe qaşo neteweperestî dikin û gelê Tirk dixwapînin û heta ku dikarin vê nabeynê de kîsên xwe tije dikin.

Encama terora leşkerî, çandî û civakî ser Neteweya Kurd gelek giran e

Em van encaman di çend xalan de pêşkêş bikin.

• Li bakurê Kurdistanê zimanê Kurdî bi temamî hate qedexekirin. Bi vê politikayê xwestin hişê (bireweriya) Kurdeyatî ji holê rakin. Bi vê armancê mirovê li Kurdistana Bakur ji kesayetîya xwe dûr dixin. Vêca mirovekî bê keseyatî nikare bifikire, rastîyan bibîne û jiyaneke bi rûmet û pêşketî bixwaze.

• Li bakurê Kurdistanê ji zêdetirê 4500 hezar gund û mezra hatine rûxandin û şewitandin. Bi sedhezaran Kurd hatine koçber kirin. Bi hezaran Kurd hatine kuştin, sirgun kirin. Gelek malbat hatine perçekirin. Rewşa aborî ji her demê xirabtir bûye. Bi vê kaosê jî armanca mezin têkbirina xwebawarîya Kurdan e.

• Bi giştî li bakurê Kurdistanê bi taybetî li Amedê di salên dawî de bi teşfiqkirina Dewleta Tirk û bi bêhistyarîya hinek Kurdan bêehleqî, fuhûş, dejenerasyon û gelek cûre bêtehemmulîya civakî gihîşt astekê pirr bilind. Hêz û sazîyên ku bo mijarên biçuk û negirîng qiyametan radikin, mixabin bo vê meseleyê bêdengin. Li Amedê beredayîtî di nav ciwan û zarokan de gelek belav bûye. Kes tehemulî kesekî nake. Keç bi rihetî nikarin derkevin kolanan ,dizî asta herî bilind de ye. Cahilî û çanda ku televizyonên Tirkan ku wek çanda “televole” tê binavkirin ciwanên Kurdan dîl girtîye. Ji ber vê dejenere bûyînê bi taybetî ciwan ji eslên xwe jî dûr dibin û Kurd bûnên xwe û ziman û çanda Kurdî ji bîr dikin. Kesên ku xwe Kurd dihesîbînin jî bi îdolojîyên vikûvala jiyana xwe diqedînin û wek çepgirên Tirk rastîya Kurdistanê nabînin. Serbaz û leşkerên Tirk ku li Kurdistanê hatine wezîfedar kirin bi rûmeta hin keç û jinên Kurd dilîzin. Bêgûman kiryarên serbaz û leşkerên Tirk jî perçeyeke ji plana Dewleta Tirk. Jin di nava Kurdan de sembola namûsê ye. Tirk jî rastîyên civaka Kurd baş dizanin û bi qîrejkirina rûmeta Kurdan brînek pirr kûr di jiyana civakîya gelê Kurd de hatiye vekirin. Tirkîye baş hesibandi bû ku "civakekê ku rûmeta wî hatibe şikandin ,nikare xwedî li nirxên xwe yên netewî derkeve" an jî “ger milletek rûmeta xwe wenda bike, eslê xwe jî wenda dike”. Encamên vê demê hin jî bi întîxarên jinên Kurd xwe nîşan dide. Wek tê zanîn ku li Amedê bi dehan malên fuhuşê heye. Her wiha esrarkêşî û tînerkêşî heta di nav zarokên 9-10 salî de jî tê dîtin. Li Amedê bê tehemuliya civakî jî pirr pêş de ye. Wek mînak şofor tehemmulî rêwîyan nake, esnaf jî xwendekar jî memûr jî bi heman rengî tevdigerin û bêhemmulîyek pir tund di nav civakê derketîye holê. Rêz bo jin û kêçan naye girtin. Du heval wek keç û xort nikarin bi rihetî bigerin. Rewş hatiyê vê astê ku bo keçikekê li cem bavê xwe an jî hevalê xwe be jî ne tenê be jî tê tacizkirin. Ji ber sedemên wisa jî hema her roj pevçûn û lêdan li nav Amedê kêm nabe. Ev xerabûne û tehlîkeyek mezin e, cûreyek terorê ye ku civaka Kurd rûberû bûye.

• Bi saya medyaya Tirkî ciwanên Kurd têne bêmejî û bêfikr û bê hizr û bê çand kirin. Bi taybetî bi futbolê bal û enerjîya ciwanên Kurd tê xerckirin. Wekî mînak piştî maçên tîmên Tirkan li tevahîya Amedê û bakurê Kurdistanî pîrozbahî tê li dar xistin û bo taximên Tirkan bi coş û pêroşî çepik tê lêxistin û piştgirî têne dayîn ku wek tê zanîn Tirkîye futbolê(pêgogê) bi taybetî bo pêşxistina nijadperestiya Tirk û bêhişkirina civakê bi kar tîne.

Organên HKMG

Malpera Dezgehî-

Sereke a HKMG

www.hkmg.net

Medyaya Kurdî

Zanistûeknolojî

Kurdistan Malper

PirtûkûWêje

MûzîkKurd

Aborîya Kurdistan

aboriyakurdistan.com

SînemaKurd

www.sinemakurd.com

Bo 35 Malperên

Din ya HKMG

www.hkmg.net

• Di mesleya PKKê de jî ku bi heman şiklî hatin xepandin. PKK di destpêkê de bi daxwaza Serxwebûna Kurdistanê derket holê. PKK bi her avahî bo kontrolkirina Kurdan, pasîfîze kirina hêzên sîyasî li Kurdistanê û ji holê rakirina nifşekê hate bikaranîn. Niha hê jî girseyekî mezin ji Kurdan li pey polîtîkayên dijeyatî kirina Serxwebûna Kurdistanê, pêşketinên li Kurdistana Azad, dubendî xistina di nav hiş ramanên gel û yekîtî û hişmendiya Netewîya Kurdî, heqeret kirina serok û rêveberên Kurd, xepandin û veşartina rastîyên dîrokî ji gel û xelet agahdar kirin û ewiqandina bi tiştên vikûvala (bi vê avahî lawaz kirina têkoşîna serxwebûn û pêşketina Milletê Kurd) û şaş qenalize kirina Gelê Kurd de dimeşin. Erka Kurdên ku li pêy van politikayan nameşin û rastiyan têdigêhêjin hişyar û îqna kirina Kurdên din in. Kurdên bakurê Kurdistanê ber bi “tirkbûneke demokratîk” û “hemwelatîbûneke ekolojîk” ve bi bêdengî dimeşin! Tirkbûn bûyê bingeha stratejîya wan.

Dewleta Tirk bi her avahî bi rûmeta Kurdan bi rêbazên cûda leystîye. Li ber çavê gelê Kurd de berê tiştekê tê mezin kirin û nirx û qiymeta wê tiştî bo gelê Kurd tê zêdekirin û ji nişka ve ev tişt tê rûxandin bi vê avahî moral û xwebawerî ji bingehê ve tê xerakirin.

Dewleta Tirk bi taybetî bi çeteyên xwe wek Susurluk û hwd. terora xwe meşand û hin jî dimeşîne. Bi teqandina bombeyan têkbirina aramîya li Kurdistanê tê hesibandin.

Li Şemzînanê Pirtûkxaneya Umut roja 09 Sermaweza 2005’an ji alîyê 2 serbaz (çawişên pispor) û îtîrafçiyekî ve bombe hatibû avêtin û di encamê de M. Zahîr Korkmaz jiyana xwe ji dest da bû û Metîn Korkmaz jî birîndar bû bû. Dema vê bûyerê gelê Şemzînanê êrîş bir ser erebeya serbazan û bi rojan çalakîyên gelê Şemzînanê berdewam kiribû. Bûyer wekî “Susurluka Duyemîn” tê binavkirin. 9 sal berê seyareyek ber riya Susurlukê(navçeyekê Tirkîye) qeza kiribû û piştî vê rûdanê têkîlîyên qirêj yên mafya, dewleta tirk, polîs û hin serekêşîrên eslkurd derketibû holê. Di bûyera Şemzînanê de jî serbaz telefonê kuştarê bisedan Kurd xwînxwar Mehmet Ağar kirine û derdikeve holê ku dîsa lîstikên li dijî gelê Kurd heman avahî tê meşandin û êrîşên ser Kurdan hin jî bi piştgiriya kesên wekî Mehmet Ağar ku niha parlmeneter e û serokê partîya DYP (partîya Çîller a hov) ye.

Di dîroka Komara Tirk de ser gelê Kurd bi sedan car bûyerên bi vê rengî hatine kirin. Ev yekemîn care ku ewqas vekirî sûcdarên bûyerê tên binavkirin û girtin. Bi avayekî zelal dewleta Tirk bi her avahî (an bixwe-an jî bi destê hêzên din) karên teroristî dimeşîne. Piştî bûyerên li Şemzînanê rayedarên Dewleta Tirk dîyarkiribûn ku wê “Em herin ser vê bûyerê û tawanbaran derxînin ber dadê, ev tawanbar ji nava dewletê bin jî”. Lê politikaya 80 salîya Dewleta Tirk ku ser bingeha tunekirina Kurd û Kurdistanê hatîye avakirin dîsa xwe neguherand. Pêşî bo xepandina raya giştîyê cîhanê hin daxûyanîyên derew hate kirin û niha jî “tola, derxistina holê terora Dewleta Tirk ji alîyê gelê Şemzînanê ve” tê girtin. Wek tê zanîn Çawişê Tirk bi navê Tanju ku ji erebeyê derketibû û gûle reşandi bû ser gelê Şemzînanê û bû bû sedemê mirîna Kurdekê bi navê Alî Yilmaz di encama dadgehêde serbest hatibû berdan.

Pişte jî di serî de xwedîyê Pirtukxaneya Umut û hemû kesên ku terora Dewleta Tirk derxistibûn holê yek bi yek hatin girtin. Bi vê avahî Dewleta Kûr ya Tirkîyê peyama “We terora me eşkere kiribe jî em paşve gav navêjin” didin.

Terora Dewleta Tirk li Şemzînanê dîrek bi destê arteşa Tirk hate kirin ku dêkdolabên arteşa Tirk bi daxûyanîyên generalên Tirk hin zêdetir eşkere bû. Encamek pirr eşkere li ber Kurdan e Tirk xwedî bîrûbawerîyên neo-faşistin tu carî li derveyî Tirkan bi navê Kurd neteweyeke din qebûl nakin.

Di vê rewşê de bêgûman berpirsyarîya gelê Kurd jî heye.

Dewleta Tirk her çiqas bi avayekî stratejîk û plankirî ji bo tune kirina milletê Kurd têdikoşe jî, lê ji ber asûn, dewlemendî û kûrayiya dîrokî û çandî ya xwe milletê Kurd li bakurê Kurdistanê bi temamî nehatiye tune kirin.

Divê êdî Neteweya Kurd têbigêhêjin ku Tirk dê dev ji "xeletîya dîrokî" ber nedin. Dev jê berdana ji vê xeletîyê bi temamî rûxîna dewleta wan e.

Netewa Kurd her çiqas di dîrokê de dewlet û rêveberîyên bi hêz avakiribin jî ji ber cihê xwe ya jeo-politik a Kurdistan, ber sedemên wek paşdemayîna civaka Kurd, di nav civaka Kurd de qelsbûna çîna rewşenbîrî, ziyana ku bi sedsalan li Kurdistanê hayine kirin, bêzarbûn û tirsa dewletên cîhanê ji diroka Kurdan û nexwestina wan a Serbixwebûna Kurdan, kêşeya olî û gelek sedem û arîşeyên din gelê Kurd serxwebûna xwe dest nexistîye.

Niha baye konjoktura nû ya cihanê delfeta serxwebûna Kurdistanê di perçeyeke xaka Kurdistanê de zêde kirîye.Ger ev delfet baş were bikaranîn û Kurdistan serbixwe be wê demê hemû stratejî,angaş û planên Dewlete Tirk ji bingehê ve wê hilwêşe û li Kurdistana Bakur jî delfeta pêçana birînan derkeve holê.Divê Neteweya Kurd û bizûtneweya rizgarîya Kurdistanê bi bergeheke eqilane û bi sîyasetekê Kurdistanî bo bikaranîna vê delfeta dîrokî xebatên xwe bilind bikin. Niha kêm partî an jî rêxistin henin ku pirsgirêka neteweyî ya Kurd wekî “kêşeya Kurdistanê” nîşan dikin.Piraniya rexistinên Kurdî kêşaya Kurdistanê wekî kêşeya “Kurd” tînin rojevê.Berî her tiştî bernemeyekê netewî pêwiste.Ger gelê Kurd pêşketinên Cihanê baş binirxîne,bi stratejîyekî neteweyî bilive,girîngîya serxwebûnê tebigîhêje,hevkariyên xwe yên ku bi hêzen navneteweyî de ne idolojîk û hestiyar,bi avayekî stratejîk,bipêşdîtin bi hestên netewperez hereket bike dê ve demê de gihîştina encamê jî hêsantir be.

10 Adar 2006

serhadbrenas@hawardengubas.com

Mafên weşandina vê nivîsan ser a Hawar Kurdistan Media Group ya HAWARDENGÛBAS e Heta ku rave kirinek nebe bikaranîna vê nivîsê serbest e.

HawarDengubas.com | Ser Navê HKMG Xwedî û Damêzrêner Serhad B.RÊNAS

Ev Xizmeteke

e. Domain name sale year soft hot computer site servers linix windoes setup domain Trademark monitoring company dedicated global affordable ıch